REVIEW: LUXOR N° 3L SAUMON MER LEGER

24 oktober 2020

Geschiedenis

De Luxor Supreme N°2 werd in 1947 gelanceerd als een medium formaat werpmolen, bedoeld om de kloof tussen de kleine Luxor N°1 en de grote Luxor N°3 te overbruggen. Deze werd echter geen succes: eigenlijk nog te klein en te licht voor zowel zwaar zoetwater (zalm, karper en snoek) als ook voor medium zeevissen (zeebaars). Tevens was de Suprême wat te “technisch” voor de gemiddelde visser, en het resultaat was dat hij zeer slecht verkocht. Vandaar dat Paul Mauborgne in 1957 een nieuw model lanceert: de Luxor N°3L Saumon Mer Léger. Deze wordt onmiddellijk een wereldwijd succes en zal door Pezon tot 1967 gecommercialiseerd worden. Nadien wordt hij herdoopt tot Crack 200 en zal onder deze naam tot ongeveer 2002 in productie blijven.

Links de Luxor 3L in een “Seven Seas” doos, bedoeld voor de Amerikaanse markt. Rechts de Crack 200.

Demontage

Eerst draaien we de slipdop los.

Vlnr: dop, zuiger, veer en cylinder

Indien echt nodig kunnen we de slipdop demonteren: neem het schroefje uit en dan kunnen we de verchroomde cylinder uit de dop trekken. De slip is prima afgeveerd, waardoor deze progressief afgesteld kan worden.

Bovenzijde van de spoel. We zien de clip die de slipschijven vasthoudt.

De spoel is in geanodiseerd duraluminium. Is goed bestand tegen corrosie, maar kan bij slecht onderhoud (zoals op deze spoel die ik in occasie kocht) toch aangetast worden. De slipschijven zijn geborgd met een metalen clip.

Spoel, clip, metalen schijf die vast op de as schuift, en vilten remschijfje.

De slip is typisch voor die periode: een metalen schijf met ovalen gat gekoppeld aan de spoelas, met daaronder een schijfje in remmateriaal. Hier in vilt.

Aan de zijde van de slingeras zit een vilten pakking. De slinger kan voor transport gedraaid worden na losdraaien van de gekartelde moer.

Daarna draaien we de slinger los (los=in wijzerzin) terwijl we het molenhuis en de rotor vasthouden.

We zien de schroef van het smeerpunt op de slingeras, en het hefboompje van de anti retour.

Draai nu de 3 schroefjes van het carterdeksel los. Gebruik enkel een schroevendraaier die zeer goed past! Neem het deksel weg.

Binnenzijde van deksel met hoofdtandwiel in brons. Het kleine tandwieltje in het midden drijft het op-en-neer systeem aan.
Boven in de carter het kleine tandwiel (pignon). Verticaal de centrale as met het op-en-neer systeem.

Het plaatje dat het oscillatie tandwieltje draagt zit met 2 schroeven in het molenhuis. Verwijder deze.

Het plaatje met het oscillatie tandwieltje. Het pennetje op het tandwieltje past in de schuif van de op-en -neer.
De centrale as met de schuif van de op-en-neer.

We zien nu de schuif van de op-en-neer. Verwijder de twee schroeven die de schuif op de centrale as vastzetten.

Trek de centrale as uit het molenhuis.

Het molenhuis is nu leeg.
De binnenzijde van de rotor waarin de spoel op-en-neer beweegt. We zien het afdekplaatje dat het beugelmechanisme beschermt.

Molens met ingaande spoel zijn gevoelig voor indringend vuil en vocht. Mauborgne had een bescherming bedacht in de vorm van een afdekplaatje. Dit helpt beslist om het beugelmechanisme proper te houden. Verwijder het plaatje (2 schroefjes)

Onderaan de rotor zit het beugelmechanisme, quasi identiek aan dat in de Luxors N° 2 en 3. De messing moer koppelt de rotor aan de holle as van het molenhuis. Als we deze monteren verdwijnt automatisch elke speling op de rotor.
Het rad met drie spaken activeert de omslag van de beugel. Dit zit met een nokje vast op de holle as waarrond de rotor draait.

Verwijder het rad. Je kan het beugelmechanisme nog verder demonteren, maar dat is meestal niet nodig. Goed uitwassen met white spirit en oliën is normaal voldoende. Trek nu de rotor los van het molenhuis. Ps: het is bijzonder eenvoudig om de molen tot een PUM model om te bouwen: verwijder de dikke inox draad die de beugel vormt en klaar is kees.

De onderzijde van de rotor. De zwaar uitgevoerde pignon (kleine tandwiel) en het tandrad van de anti-retour.
De bovenzijde van het molenhuis : de holle as waarrond de rotor draait en het eenvoudige maar zeer degelijke anti-retour mechanisme.

Voor die tijd zeer geavanceerd: een anti-retour die niet op het hoofdtandwiel zit, maar op de rotor. Hierdoor wordt het tandwiel niet belast als een visser bij vastzitten op de molen gaat trekken.

De centrale as is in inox en zwaar uitgevoerd. Zeer klassiek: Het kartelwiel waarop de spoel rust en de ratel-verklikker die geluid maakt als de spoel door de slip gaat.
De bovenzijde van de as : het kartelwiel en een vilten remschijfje tussen het kartelwiel en de spoel
De pickup is een massief onderdeel van de rotor en is bijzonder sterk. De beugel en lijnrol zitten met een schroef op de pick-up. Het draaiend lijnrolletje is in hardchroom messing.

Het beugelmechanisme werkt prima maar is gevoelig voor zout en vuil. Bij langdurig gebruik aan zee en gebrekkig onderhoud kan de beugel moeilijk gaan doen. Vandaar dat nogal wat vissers de beugel supprimeerden. Dit geeft dan een klassiek PUM (pick up manuel) model.

Besluit

De Luxor N°3 is de laatste “gewone” werpmolen van Mauborgne en mogelijk zijn beste ontwerp. Sterke punten zijn:

-de anti-retour op de rotor

– sterke inhaalkracht ( 3,78/1 ratio) en dankzij een brede spoel toch een grote inhaalsnelheid (77 cm)

– weinig onderdelen, zwaar uitgevoerd in hoogwaardige materialen.

– prima bestand tegen corrosie.

– geen kogellagers die kunnen vastlopen bij slecht onderhoud

-de op en neer met vertraging geeft een beter opspoelen van de lijn

Ook interessant:

MITCHELL BIG GAME REELS PART 2: montage/demontage

Problemen met demontage Deze reels zijn minstens 40 jaar oud, waarschijnlijk op zee gebruikt en de meeste exemplaren hebben niet altijd de nodige aandacht voor onderhoud gekregen. Resultaat is dat we bij de meeste exemplaren te maken krijgen met vastzittende...

Vintage review. Made in USA: de UMCO Tackle Box

. Geschiedenis UMCO werd in 1947 opgericht in Minnesota, USA en staat bekend als maker van topkwaliteit tackle boxes.  De typische UMCO is  van het “uitklappende” type: een bodemdeel met daarop  meerdere plateau’s in aluminium.  Bij de grotere...

Vintage review. Daiwa 8600

Daiwa 8000 series: de beste Daiwa's ever? Geschiedenis De geschiedenis van de na-oorlogse Japanse industrie in de periode 1945-1970 is een beetje vergelijkbaar met het Wirtschaftswunder in Duitsland: met veel Amerikaanse hulp boomt de consumptie-industrie als nooit...